ചൈന പൊതുഗതാഗത രംഗത്ത് ഒരു പുതിയ അധ്യായം കുറിക്കുകയാണ്. ഷാൻഡോങ് പ്രവിശ്യയിലെ ക്വിങ്ദാവോ നഗരത്തിൽ ലോകത്തിലെ ആദ്യത്തെ കാർബൺ ഫൈബർ മെട്രോ ട്രെയിൻ സർവീസ് ആരംഭിച്ചു. പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ ഗതാഗതത്തിലേക്കുള്ള ഒരു സുപ്രധാന ചുവടുവയ്പ്പാണിത്. സി ആർ ആർ സി ക്വിങ്ദാവോ സിഫാങ്, ക്വിങ്ദാവോ മെട്രോ എന്നീ സ്ഥാപനങ്ങൾ സംയുക്തമായാണ് സെട്രോവോ (CETROVO 1.0) എന്ന ഈ അത്യാധുനിക ട്രെയിൻ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഭാരം കുറയ്ക്കുകയും ഊർജക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിലൂടെ പരിസ്ഥിതിക്ക് ദോഷകരമായ കാർബൺ പുറന്തള്ളൽ കുറയ്ക്കാൻ ഈ പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യ സഹായിക്കുന്നു.
പരമ്പരാഗത മെറ്റൽ ട്രെയിനുകളെ അപേക്ഷിച്ച് ഈ കാർബൺ ഫൈബർ ട്രെയിനുകൾക്ക് 11 ശതമാനം ഭാരം കുറവാണ്. ഇത് പ്രവർത്തന ഊർജ ഉപഭോഗത്തിൽ 7 ശതമാനം കുറവ് വരുത്തുന്നു. ഇത് പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 130 മെട്രിക് ടൺ കാർബൺ ഡൈ ഓക്സൈഡ് പുറന്തള്ളൽ കുറയ്ക്കുന്നതിന് തുല്യമാണെന്ന് അധികൃതർ പറയുന്നു. ട്രെയിനിന്റെ ഭാരം കുറവായതിനാൽ ചക്രങ്ങളുടെയും ട്രാക്കുകളുടെയും തേയ്മാനം കുറയുകയും അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഡിജിറ്റൽ ട്വിൻ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ഇന്റലിജന്റ് ഓപ്പറേഷൻ പ്ലാറ്റ്ഫോമും ഈ ട്രെയിനിലുണ്ട്. ഈ സ്മാർട്ട് സിസ്റ്റം തകരാറുകൾ കണ്ടെത്താനും, പ്രവർത്തനക്ഷമത വിലയിരുത്താനും, അറ്റകുറ്റപ്പണികളുടെ സമയം ക്രമീകരിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. പുതിയ സാമഗ്രികളുടെയും സാങ്കേതികവിദ്യകളുടെയും ഉപയോഗം ട്രെയിനിന്റെ ആയുസ്സിലുടനീളമുള്ള അറ്റകുറ്റപ്പണികളുടെ ചെലവ് 22 ശതമാനം വരെ കുറയ്ക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.
ക്വിങ്ദാവോയുടെ തീരദേശ പ്രത്യേകതകൾക്ക് ഊന്നൽ നൽകുന്ന തരത്തിലുള്ള ആകർഷകമായ രൂപകൽപ്പനയാണ് ട്രെയിനിനുള്ളത്. ക്വിങ്ദാവോയുടെ നഗര റെയിൽ ഗതാഗത ശൃംഖലയിലെ ഒരു പ്രധാന റൂട്ടാണ് ലൈൻ 1. 60 കിലോമീറ്റർ ദൈർഘ്യവും 41 സ്റ്റേഷനുകളുമുള്ള ഈ റൂട്ടിൽ പ്രതിദിനം 400,000-ൽ അധികം യാത്രക്കാരുണ്ട്. നിലവിൽ ഈ ട്രെയിൻ ലൈനിന്റെ ഒരു ഭാഗത്താണ് സർവീസ് നടത്തുന്നത്. ക്രമേണ ഇത് മുഴുവൻ റൂട്ടിലേക്കും വ്യാപിപ്പിക്കും.
കാർബൺ ഫൈബർ എന്നത് കനം കുറഞ്ഞതും ബലമുള്ളതുമായ ക്രിസ്റ്റലിൻ കാർബൺ ഫിലമെന്റുകളാണ്. ഈ ഫിലമെന്റുകൾ വിവിധ രൂപങ്ങളിലേക്ക് മാറ്റാൻ കഴിയുന്ന ബോണ്ടഡ് കാർബൺ ആറ്റങ്ങളുടെ ശൃംഖലകളാണ്. അവയുടെ ഈടുള്ള കാഠിന്യവും ഉയർന്ന ശക്തിയും വാഹനങ്ങളുടെ ബോഡികൾ അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് ഘടനാപരമായ കാര്യങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിന് കാർബൺ ഫൈബറുകളെ അനുയോജ്യമാക്കുന്നു. സ്റ്റീലിനേക്കാൾ അഞ്ചിരട്ടി ബലവും 25 ശതമാനം ഭാരക്കുറവുമുള്ള കാർബൺ ഫൈബർ ട്രെയിനുകൾക്ക് കൂടുതൽ കരുത്തും ആഘാത പ്രതിരോധശേഷിയും ഉണ്ടാകും. ഇത് യാത്ര കൂടുതൽ സുഗമവും ശാന്തവുമാക്കുന്നു.
കാർബൺ സ്റ്റാർ എക്സ്പ്രസ്സിന്റെ നിർമാണം 2021-ൽ ആരംഭിച്ചു. വർഷങ്ങളുടെ ഗവേഷണത്തിനും വികസനത്തിനും ശേഷം 2024 ജൂണിൽ ട്രെയിൻ മണിക്കൂറിൽ 140 കിലോമീറ്റർ വേഗത കൈവരിച്ചു. ചൈനീസ് മെട്രോ ട്രെയിനുകളുടെ നിലവിലെ ശരാശരി വേഗത മണിക്കൂറിൽ 80 കിലോമീറ്ററാണ്. ഈ എക്സ്പ്രസ് ഇപ്പോൾ ക്വിങ്ദാവോയിലെ ലൈൻ 1 എന്ന 37 മൈൽ റൂട്ടിൽ 41 സ്റ്റേഷനുകളുമായി സർവീസ് നടത്തുന്നു. ഈ ട്രെയിൻ വിജയകരമാണെങ്കിൽ, ചൈനയിലും മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിലും ഭാവിയിലെ പൊതുഗതാഗത പദ്ധതികൾക്കായി കാർബൺ കോമ്പോസിറ്റുകൾ സ്റ്റീലിന്റെ സ്ഥാനത്ത് പ്രധാന വസ്തുവായി മാറാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.
