ഡോ. ജോർജ് എം. കാക്കനാട്
ഹൂസ്റ്റൺ: യുദ്ധത്തിലൂടെ നേടിയെടുക്കാൻ പരാജയപ്പെട്ട കാര്യങ്ങൾ നയതന്ത്രത്തിലൂടെ നേടിയെടുക്കാൻ ട്രംപിന് കഴിയുമോ? ഫെബ്രുവരി 28-ന് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപും ബെന്യാമിൻ നെതന്യാഹുവും ഇറാനെതിരെ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചപ്പോൾ അവരുടെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ വളരെ വലുതായിരുന്നു. ടെഹ്റാനിലെ ഭരണമാറ്റം, ഇറാന്റെ മിസൈൽ-ആണവ പദ്ധതികൾ തകർക്കൽ, പ്രാദേശിക പങ്കാളികൾക്ക് അവർ നൽകുന്ന പിന്തുണ തടയൽ എന്നിവയായിരുന്നു അവ.
സംഘർഷത്തിന്റെ ആദ്യ നാളുകളിൽ ഇറാനുമായുള്ള യാതൊരുവിധ കരാറുകളും ട്രംപ് നിരസിക്കുകയും അവർ “നിരുപാധികം കീഴടങ്ങണം” എന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ വാഷിംഗ്ടണിനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം യുദ്ധം വളരെ ദയനീയമായാണ് മുന്നോട്ട് പോയത്. മൂന്ന് മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷം, ടെഹ്റാന് സാമ്പത്തിക ഇളവുകൾ നൽകുന്നതിന് പകരമായി താൽക്കാലിക വെടിനിർത്തൽ നീട്ടുന്നതിനെക്കുറിച്ചും ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വീണ്ടും തുറക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചും ട്രംപ് ഇപ്പോൾ ചർച്ച നടത്തുകയാണ്.
യു.എസ് മാധ്യമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത ധാരണാപത്രത്തിന്റെ കരട് അനുസരിച്ച്, ഇറാൻ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള സമുദ്ര ഗതാഗതം യുദ്ധത്തിന് മുൻപുള്ള അവസ്ഥയിലേക്ക് പുനഃസ്ഥാപിക്കും. അതേസമയം യു.എസ് ഇറാന്റെ തുറമുഖങ്ങൾക്ക് മേലുള്ള ഉപരോധം ക്രമേണ നീക്കും. ടെഹ്റാന് അവരുടെ മരവിപ്പിച്ച ഫണ്ടുകൾ തിരികെ ലഭിക്കുകയും ലെബനൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള എല്ലാ മേഖലകളിലും വെടിനിർത്തൽ നീട്ടുകയും ചെയ്യും.
എങ്കിലും, ഇരുപക്ഷവും അംഗീകരിച്ചാൽ പോലും ഈ കരാർ ഒരു പ്രാഥമിക പടി മാത്രമാണ്. ട്രംപ് ഇപ്പോൾ ഇറാന്റെ മിസൈൽ പദ്ധതിയെക്കുറിച്ചോ അതിന്റെ പ്രാദേശിക സഖ്യകക്ഷികൾക്കുള്ള പിന്തുണയെക്കുറിച്ചോ സംസാരിക്കുന്നില്ല. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രദ്ധ ഇപ്പോൾ ആണവ പ്രശ്നത്തിലേക്ക് മാത്രമായി ചുരുങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
ഇത് അടിസ്ഥാനപരമായി 2013-ൽ ബരാക് ഒബാമ സ്വീകരിച്ച നിലപാടാണ്, അത് 2015-ലെ ഇറാന്റെ ആണവ കരാറിൽ കലാശിച്ചു (ഈ കരാർ 2018-ൽ ട്രംപ് അട്ടിമറിച്ചിരുന്നു). ധാരണാപത്രത്തിൽ എത്തിക്കഴിഞ്ഞാൽ, ഇറാനും യു.എസും ആണവ പ്രശ്നത്തിൽ ഗൗരവമേറിയ നേരിട്ടുള്ള ചർച്ചകൾ ആരംഭിക്കും.
പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങളൊന്നും നേടുന്നതിൽ ട്രംപിന്റെ സൈനിക നീക്കം പരാജയപ്പെട്ടു. പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലെ യു.എസ് താവളങ്ങൾ ആക്രമിച്ചും ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തും ഇറാൻ സംഘർഷത്തെ പ്രാദേശികമായും സാമ്പത്തികമായും വ്യാപിപ്പിച്ചു. വ്യോമാക്രമണം കൊണ്ട് വലിയ കാര്യമില്ലെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ ട്രംപ് ഏപ്രിൽ 8-ന് വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപിക്കുകയും സാമ്പത്തിക-സൈനിക സമ്മർദ്ദത്തിലൂടെ ഇറാനിൽ നിന്ന് ഇളവുകൾ നേടിയെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ ഇറാൻ അതേ രീതിയിൽ തന്നെ തിരിച്ചടിച്ചു.
ഇറാന്റെ തുറമുഖങ്ങളിൽ ട്രംപ് ഉപരോധം പ്രഖ്യാപിച്ചതിന് ശേഷം, ടെഹ്റാൻ ചർച്ചകൾ റദ്ദാക്കുകയും ആണവ വിഷയം അവരുടെ മുൻഗണനാ പട്ടികയിൽ താഴേക്ക് മാറ്റുകയും ചെയ്തു. വാഷിംഗ്ടൺ ഇപ്പോൾ പാകിസ്താൻ വഴി വെടിനിർത്തൽ നീട്ടാനും തുടർന്ന് ആണവ വിഷയം ചർച്ച ചെയ്യാനും ഒരു ധാരണാപത്രത്തിനായി ശ്രമിക്കുന്നത് ടെഹ്റാന്റെ കടുത്ത നിലപാടുകൾ ഫലം കാണുന്നു എന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്.
മുൻപ് ഇറാൻ യു.എസുമായി ക്രിയാത്മകമായി സഹകരിച്ചിരുന്നു. 2015-ലെ ആണവ കരാറിൽ നിന്ന് യു.എസ് ഏകപക്ഷീയമായി പിന്മാറിയപ്പോഴും ഇറാൻ തങ്ങളുടെ ബാധ്യതകൾ പാലിച്ചിരുന്നു, കൂടാതെ 2025-ന്റെ തുടക്കത്തിലും 2026 ഫെബ്രുവരിയിലും അവർ ചർച്ചകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു. അതിനാൽ, യു.എസ് ഒരു കരാർ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അത് പരസ്പരമുള്ള വിശ്വാസക്കുറവ് പരിഹരിക്കുകയും പരസ്പര വിട്ടുവീഴ്ചകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മുന്നോട്ട് പോകുകയും വേണം. ചർച്ചകളിലൂടെയുള്ള ഒത്തുതീർപ്പിൽ ട്രംപിന് ആത്മാർത്ഥതയുണ്ടെങ്കിൽ കരാർ സാധ്യമാണ്. എന്നാൽ യുദ്ധത്തിലൂടെ നേടിയെടുക്കാൻ പരാജയപ്പെട്ടത് നയതന്ത്രത്തിലൂടെ നേടിയെടുക്കാനാണ് അദ്ദേഹം ശ്രമിക്കുന്നതെങ്കിൽ, യു.എസിനെ അവസാനമില്ലാത്ത മറ്റൊരു യുദ്ധത്തിലേക്ക് കൂടി വലിച്ചിഴയ്ക്കാനുള്ള അപകടസാധ്യതയാണ് അദ്ദേഹം വരുത്തിവെക്കുന്നത്.
