ഡോ. ജോര്ജ് എം. കാക്കനാട്
ഹൂസ്റ്റണ്: റഷ്യ – യുക്രെയിന് യുദ്ധം നാലാം വര്ഷത്തിലേക്ക് കടക്കുമ്പോള്, ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള യുഎസ് ഭരണകൂടം സമാധാന ചര്ച്ചകള്ക്ക് പുതിയ ഊര്ജ്ജം നല്കുകയാണ്. സ്വിറ്റ്സര്ലന്ഡിലെ ജനീവയില് യുഎസ് മധ്യസ്ഥതയില് റഷ്യന്, യുക്രെയിന് പ്രതിനിധികള് തമ്മില് നിര്ണായക ചര്ച്ചകള് നടന്നത് പ്രതീക്ഷ നല്കുന്നതാണെന്ന സൂചനയാണ് ലഭിക്കുന്നത്.
യുഎസിന്റെ പ്രത്യേക ദൂതന് സ്റ്റീവ് വിറ്റ്കോഫ്, ട്രംപിന്റെ മരുമകനും ഉപദേഷ്ടാവുമായ ജാരെദ് കുഷ്നര് എന്നിവരാണ് ചര്ച്ചകള്ക്ക് ചുക്കാന് പിടിക്കുന്നത്. ചര്ച്ചകളില് ‘അര്ത്ഥവത്തായ പുരോഗതി’ ഉണ്ടായതായി യുഎസ് വൃത്തങ്ങള് അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, പ്രധാന വിഷയങ്ങളില് ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള അകലം കുറയ്ക്കാന് ഇതുവരെ സാധിച്ചിട്ടില്ല എന്നാണ് വിദഗ്ധര് ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്.
സമാധാന ചര്ച്ചകളിലെ ഏറ്റവും വലിയ തടസ്സം പ്രദേശങ്ങളെ ചൊല്ലിയുള്ള തര്ക്കമാണ്. യുക്രെയിനിലെ ഡോണ്ബാസ് മേഖലയും മറ്റ് അധിനിവേശ പ്രദേശങ്ങളും റഷ്യയ്ക്ക് വിട്ടുകൊടുക്കണമെന്ന റഷ്യന് നിലപാട് യുക്രെയിന് ശക്തമായി എതിര്ക്കുന്നു. സമാധാനം പുനഃസ്ഥാപിക്കാന് റഷ്യന് സൈന്യം പൂര്ണ്ണമായും പിന്മാറണമെന്നും, ഭാവിയില് റഷ്യയുടെ ആക്രമണം ഉണ്ടാകില്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കാന് ശക്തമായ സുരക്ഷാ ഗ്യാരന്റികള് വേണമെന്നും യുക്രെയിന് ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
എന്നാല്, യുക്രെയിന് നാറ്റോയില് ചേരുന്നത് തടയണമെന്നും, പിടിച്ചെടുത്ത സ്ഥലങ്ങള് റഷ്യയുടെ ഭാഗമായി അംഗീകരിക്കണമെന്നുമാണ് റഷ്യയുടെ ‘മാക്സിമലിസ്റ്റ്’ ആവശ്യം. യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കാന് യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്ഡ് ട്രംപ് യുക്രെയിന് മേല് കടുത്ത സമ്മര്ദ്ദം ചെലുത്തുന്നുണ്ട്. ‘വേഗത്തില് ചര്ച്ചാ മേശയിലേക്ക് വരിക’ എന്ന സന്ദേശമാണ് അദ്ദേഹം യുക്രെയിന് പ്രസിഡന്റ് വ്ളോഡിമിര് സെലെന്സ്കിക്ക് നല്കിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാല്, ഉടനടി ഒരു വെടിനിര്ത്തല് കരാറിലെത്താനുള്ള സാധ്യത കുറവാണെന്നാണ് അന്താരാഷ്ട്ര നിരീക്ഷകര് വിലയിരുത്തുന്നത്.
റഷ്യ തങ്ങളുടെ നിലപാടുകളില് വിട്ടുവീഴ്ചയ്ക്ക് തയ്യാറാകാത്തതും, യുക്രെയിന് തങ്ങളുടെ പരമാധികാരം അടിയറവ് വെക്കാന് തയ്യാറാകാത്തതും ചര്ച്ചകളെ സ്തംഭനാവസ്ഥയില് എത്തിക്കുന്നു. എങ്കിലും, ഈ വര്ഷം (2026) വേനല്ക്കാലത്തിന് മുമ്പ് ഒരു ധാരണയിലെത്താന് യുഎസ് ശ്രമിക്കുന്നുണ്ട്. ചര്ച്ചകള് നടക്കുമ്പോഴും യുദ്ധക്കളത്തില് രൂക്ഷമായ പോരാട്ടം തുടരുകയാണ്. സമാധാന ചര്ച്ചകള്ക്ക് തൊട്ടുമുമ്പ്, ഫെബ്രുവരി 17-ന് റഷ്യ യുക്രെയിനിലെ ഊര്ജ്ജ നിലയങ്ങള്ക്ക് നേരെ വമ്പന് ഡ്രോണ്-മിസൈല് ആക്രമണങ്ങള് നടത്തിയിരുന്നു.
ഏകദേശം 400-ലധികം ഡ്രോണുകളും മിസൈലുകളുമാണ് റഷ്യ വിക്ഷേപിച്ചത്. യുദ്ധം തുടങ്ങി നാല് വര്ഷം പിന്നിടുമ്പോള് ഇരുവശത്തുമായി സൈനികരും സാധാരണക്കാരുമുള്പ്പെടെ ഏകദേശം 20 ലക്ഷത്തോളം പേര്ക്ക് ജീവഹാനിയോ പരിക്കോ സംഭവിച്ചതായാണ് കണക്കുകള് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. കിഴക്കന് യുക്രെയിനില് റഷ്യന് സൈന്യം സാവധാനം മുന്നേറുന്നതായാണ് റിപ്പോര്ട്ടുകള്.
നിലവില് യുക്രെയിന്റെ ഏകദേശം 20 ശതമാനം ഭൂപ്രദേശം റഷ്യയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. അതേസമയം, 2024-ല് യുക്രെയിന് പിടിച്ചെടുത്ത റഷ്യയിലെ കുര്സ്ക് മേഖലയിലെ ചില ഭാഗങ്ങള് ഇപ്പോഴും യുക്രെയിന്റെ നിയന്ത്രണത്തില് തുടരുന്നു. ഇത് ചര്ച്ചകളില് ഒരു വിലപേശല് ഉപാധിയായി ഉപയോഗിക്കാനാണ് യുക്രെയിന്റെ ശ്രമം. റഷ്യയുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതി പരുങ്ങലിലാണെന്നും സൈനികരുടെ എണ്ണത്തില് കുറവുണ്ടെന്നും റിപ്പോര്ട്ടുകളുണ്ടെങ്കിലും, ആക്രമണങ്ങളില് നിന്ന് പിന്മാറാന് പുടിന് ഭരണകൂടം തയ്യാറാകുന്നില്ല.
2026-ല് യുഎസ് നേതൃത്വത്തില് നടക്കുന്ന ചര്ച്ചകള് പ്രതീക്ഷ നല്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, യുദ്ധം ഉടനടി അവസാനിക്കുമെന്ന ഉറപ്പ് നല്കാനാകില്ല എന്നാണ് വിദഗ്ധര് ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്. സമാധാനം സ്ഥാപിക്കുന്നതിനേക്കാള്, തങ്ങളുടെ നിബന്ധനകള് അംഗീകരിപ്പിക്കാനാണ് റഷ്യ ശ്രമിക്കുന്നത്. അതേസമയം, പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുടെ,പ്രത്യേകിച്ച് യുഎസിന്റെ സഹായം കുറയുമോ എന്ന ആശങ്ക യുക്രെയിനുണ്ട്. അടുത്ത ഏതാനും മാസങ്ങള് യുദ്ധത്തിന്റെ ഗതി നിര്ണ്ണയിക്കുന്നതില് നിര്ണ്ണായകമായിരിക്കും എന്ന് പൊതുവേ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.
