ഇന്ത്യയിൽ കടുവകളുടെ മരണനിരക്ക് ആശങ്കാജനകമായ രീതിയിൽ ഉയരുന്നു. 2025ൽ രാജ്യത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലായി 166 കടുവകൾ ചത്തതായാണ് ദേശീയ കടുവാ സംരക്ഷണ അതോറിറ്റിയും (എൻടിസിഎ) വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ വനംവകുപ്പുകളും പുറത്തുവിട്ട സംയുക്ത കണക്കുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
മുൻ വർഷത്തെ അപേക്ഷിച്ച് കടുവകളുടെ മരണസംഖ്യയിൽ വലിയ വർധനവാണ് ഇത്തവണ ഉണ്ടായിരിക്കുന്നത്. 2024ൽ രാജ്യത്ത് ആകെ 126 കടുവകളാണ് ചത്തിരുന്നത്. ഇതിനേക്കാൾ 40 എണ്ണത്തിന്റെ വർധനവാണ് 2025ൽ രേഖപ്പെടുത്തിയത്. രാജ്യത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ കടുവകളുള്ള മധ്യപ്രദേശിലാണ് മരണനിരക്കും ഏറ്റവും കൂടുതലായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.
55 കടുവകളാണ് കഴിഞ്ഞ വർഷം മധ്യപ്രദേശിൽ മാത്രം ചത്തത്. കടുവകളുടെ സാന്നിധ്യം കൂടുതലുള്ള മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിലും സ്ഥിതി വ്യത്യസ്തമല്ല. മഹാരാഷ്ട്രയിൽ 38 കടുവകളും കർണാടകയിൽ 15 കടുവകളും ചത്തു. കേരളത്തിൽ കഴിഞ്ഞ വർഷം 13 കടുവകൾക്ക് ജീവൻ നഷ്ടമായതായും റിപ്പോർട്ടിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
മരണകാരണങ്ങളിൽ വേട്ടയാടലും വാഹനാപകടങ്ങളും വലിയ പങ്കുവഹിക്കുന്നതായാണ് പ്രാഥമിക വിലയിരുത്തൽ. 2025ൽ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട 166 മരണങ്ങളിൽ 42 എണ്ണം വേട്ടയാടൽ മൂലമാണെന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതിനുപുറമെ വൈദ്യുതാഘാതമേറ്റ് 31 കടുവകളും വിവിധ തരത്തിലുള്ള അപകടങ്ങളിൽപ്പെട്ട് 19 കടുവകളും ചത്തു. കടുവകളുടെ സ്വാഭാവിക ആവാസവ്യവസ്ഥ നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികളും മനുഷ്യ-മൃഗ സംഘർഷങ്ങളും ഈ കണക്കുകളിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നുണ്ട്.
അതേസമയം, രാജ്യത്തെ കടുവകളുടെ കൃത്യമായ എണ്ണം തിട്ടപ്പെടുത്തുന്നതിനായുള്ള കടുവ സെൻസസ് നടപടികൾ പുരോഗമിക്കുകയാണ്. വൈൽഡ് ലൈഫ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഇന്ത്യയും നാഷണൽ ടൈഗർ കൺസർവേഷൻ അതോറിറ്റിയും സംയുക്തമായാണ് സെൻസസ് നടത്തുന്നത്.
മൂന്ന് ഘട്ടങ്ങളിലായി പൂർത്തിയാക്കുന്ന ഈ കണക്കെടുപ്പിന്റെ ആദ്യഘട്ടം 2025 ഡിസംബർ ഒന്നിന് ആരംഭിച്ചിരുന്നു. സെൻസസിന്റെ രണ്ടാം ഘട്ടം ഫെബ്രുവരി ആദ്യവാരം ആരംഭിക്കുമെന്നാണ് അധികൃതർ അറിയിച്ചിരിക്കുന്നത്.
നാല് വർഷത്തിലൊരിക്കലാണ് രാജ്യത്ത് കടുവ സെൻസസ് നടത്താറുള്ളത്. മുൻ വർഷങ്ങളിൽ നടന്ന കണക്കെടുപ്പുകളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഇത്തവണ പൂർണ്ണമായും ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ‘എം സ്ട്രൈപ്സസ്’ എന്ന പ്രത്യേക മൊബൈൽ ആപ്ലിക്കേഷൻ ഉപയോഗിച്ച് കടലാസ് രഹിതമായാണ് വനംവകുപ്പ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കുന്നത്. മരണനിരക്ക് ഉയരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, പുതിയ സെൻസസ് റിപ്പോർട്ട് കടുവ സംരക്ഷണ പദ്ധതികൾക്ക് നിർണ്ണായകമാകും.
