പശ്ചിമേഷ്യൻ മേഖലയിലെ കടുത്ത സൈനിക പ്രതിസന്ധികൾക്ക് പരിഹാരം കാണുന്നതിനായി ഇറാനുമായി സമാധാന ചർച്ചകൾക്ക് തയ്യാറാണെന്ന സൂചന നൽകി അമേരിക്കൻ ഭരണകൂടം. എന്നാൽ ചർച്ചകൾ പുനരാരംഭിക്കുന്നതിന് മുൻപായി വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത അഞ്ച് കടുത്ത നിബന്ധനകളാണ് വാഷിംഗ്ടൺ മുന്നോട്ട് വെച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇറാൻ മാധ്യമങ്ങളെ ഉദ്ധരിച്ച് അന്താരാഷ്ട്ര വാർത്താ ഏജൻസികളാണ് ഈ സുപ്രധാന നയതന്ത്ര നീക്കം പുറത്തുവിട്ടിരിക്കുന്നത്.
അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഭരണകൂടം ഇറാനെ പൂർണ്ണമായും പ്രതിരോധത്തിലാക്കുന്ന വ്യവസ്ഥകളാണ് മുന്നോട്ട് വെച്ചിട്ടുള്ളത്. ഇറാന്റെ പക്കലുള്ള 400 കിലോഗ്രാം യുറേനിയം അമേരിക്കയുടെ കസ്റ്റഡിയിലേക്ക് പൂർണ്ണമായി കൈമാറണമെന്നതാണ് ഇതിലെ പ്രധാന നിബന്ധന. ഇതോടൊപ്പം രാജ്യത്ത് ഒരൊറ്റ ആണവനിലയത്തിന് മാത്രമേ പ്രവർത്തനാനുമതി നൽകാവൂ എന്നും അമേരിക്ക ആവശ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്.
യുദ്ധത്തിൽ തകർന്ന തകർക്കപ്പെട്ട മേഖലകളുടെ പുനർനിർമ്മാണത്തിനായി ഇറാൻ ആവശ്യപ്പെട്ട യാതൊരുവിധ നഷ്ടപരിഹാരവും നൽകില്ലെന്നും വാഷിംഗ്ടൺ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ വിവിധ വിദേശ ബാങ്കുകളിൽ നിലവിൽ മരവിപ്പിച്ചു നിർത്തിയിരിക്കുന്ന ഇറാന്റെ വൻ സാമ്പത്തിക ആസ്തികളുടെ 25 ശതമാനം പോലും വിട്ടുനൽകാൻ കഴിയില്ലെന്ന കർശന നിലപാടിലാണ് അമേരിക്ക. ഈ രണ്ട് തീരുമാനങ്ങളും ഇറാന്റെ ആഭ്യന്തര സാമ്പത്തിക രംഗത്തിന് വലിയ തിരിച്ചടിയാകും.
ലബനൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിവിധ യുദ്ധമുഖങ്ങളിൽ നിലവിലുള്ള സൈനിക നീക്കങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കുന്നത് ചർച്ചകളിലെ പുരോഗതിയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി മാത്രമായിരിക്കുമെന്നാണ് മറ്റൊരു സുപ്രധാന വ്യവസ്ഥ. അമേരിക്കയുടെ ഈ അഞ്ച് കടുത്ത നിബന്ധനകളോട് ഇറാന്റെ പുതിയ സുപ്രീം ലീഡർ മൊജ്തബ ഖമേനിയും ഭരണകൂടവും എങ്ങനെ പ്രതികരിക്കുമെന്നാണ് ലോകരാജ്യങ്ങൾ ഉറ്റുനോക്കുന്നത്. ഈ നിബന്ധനകൾ അതേപടി അംഗീകരിക്കുക എന്നത് ഇറാന് ഏറെ ബുദ്ധിമുട്ടേറിയ കാര്യമാണ്.
തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ കപ്പൽ ഗതാഗത നിയന്ത്രണങ്ങളും സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങളും കാരണം മേഖലയിൽ കടുത്ത ഇന്ധന പ്രതിസന്ധി നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ തങ്ങളുടെ ദേശീയ താല്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് മാത്രമേ ചർച്ചകൾക്കുള്ളൂ എന്നാണ് അമേരിക്കൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം നൽകുന്ന സൂചന. വരും ദിവസങ്ങളിൽ ഇരുരാജ്യങ്ങളുടെയും ഭാഗത്തുനിന്നും കൂടുതൽ ഔദ്യോഗിക പ്രതികരണങ്ങൾ ഉണ്ടാകും.
ആഗോള ഊർജ്ജ വിപണിയെയും സാമ്പത്തിക രംഗത്തെയും സ്വാധീനിക്കാൻ പോകുന്ന ഒന്നായാണ് ഈ പുതിയ നീക്കങ്ങൾ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. പാകിസ്ഥാൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മധ്യസ്ഥ രാജ്യങ്ങളും ഈ നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങളെ അതീവ ജാഗ്രതയോടെയാണ് നിരീക്ഷിക്കുന്നത്. സുരക്ഷാ മുൻകരുതലുകളുടെ ഭാഗമായി ഇരുരാജ്യങ്ങളിലെയും ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥർ തമ്മിൽ പുതിയ ചർച്ചകൾ നടക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്.
